Η Προτομή του Οδυσσέα είναι ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα και συμβολικά αξιοθέατα της Ιθάκης, τοποθετημένη στο κοσμοπολίτικο λιμάνι στο Βαθύ, την πρωτεύουσα του νησιού. Το γλυπτό αυτό αποτελεί έναν διαχρονικό φόρο τιμής στον πολυμήχανο βασιλιά της Ιθάκης, τον μυθικό ήρωα του Ομήρου που σφράγισε με το όνομά του την έννοια του νόστου, της περιπλάνησης και της αγάπης για την πατρίδα. Η τοποθέτησή του δίπλα στη θάλασσα ενισχύει τον ναυτικό και ταξιδιωτικό χαρακτήρα του προσώπου.
Το μνημείο αποτελείται από μια μαρμάρινη βάση πάνω στην οποία στηρίζεται η ορειχάλκινη προτομή του Οδυσσέα. Ο ήρωας απεικονίζεται με γένια, έντονα και αποφασιστικά χαρακτηριστικά, και φοράει τον χαρακτηριστικό αρχαίο ναυτικό σκούφο (πίλο). Στο πίσω μέρος του μνημείου ή σε άμεση σύνδεση με αυτό, συχνά αποτυπώνονται οι δύο όψεις της προσωπικότητάς του: από τη μία πλευρά ο αγέρωχος πολεμιστής που κοιτάζει προς το πέλαγος και από την άλλη ο βασανισμένος θαλασσοπόρος που λαχταρά να επιστρέψει στο σπίτι του.
Για τους επισκέπτες της Ιθάκης, η προτομή αποτελεί ένα από τα πιο δημοφιλή σημεία για φωτογραφίες, καθώς και μια συνεχή υπενθύμιση ότι βρίσκονται στο νησί όπου διαδραματίστηκε το τέλος της Οδύσσειας. Η πλατεία γύρω από το μνημείο είναι γεμάτη ζωή, περιτριγυρισμένη από καφέ και ταβέρνες, προσφέροντας έναν όμορφο χώρο για περίπατο με θέα τα παραδοσιακά σπίτια του κόλπου. Είναι ένα σημείο όπου ο μύθος συναντά την καθημερινότητα, θυμίζοντας σε κάθε ταξιδιώτη το δικό του προσωπικό ταξίδι.